{
    "livre": "marc",
    "chapitre": 12,
    "versets": [
        {
            "numero": 1,
            "texte": "É go' bhi, le Yesu' pian kaan' àng nɛ̀ ye: Mɛngge' nuu bhi, e dɔ̀lɔ̀ng-bʋ̀ʋ̀ kpɔ', le é lʋ́ʋ́ kaan' à zì, le é dɔ̀lɔ̀ng-wɛ́ɛ́ zɔ̀n à gi-gùlù go', le é gbáa dɔ' bhi, ke wò bʋʋ láà à maakɛɛ à lé le. É bo', le é ebhà bʋʋ láà à kɛ̀fɛmawo' busaan sí-mɛ̀ɛ̀bò bhà, le é lo' táá gi le."
        },
        {
            "numero": 2,
            "texte": "Dɔ̀lɔ̀ng-wɛ́ɛ́ gó bha' bhɔ', le bʋʋnɛ' ebhà gùá-mii do bɔ' busaan gi-mɛ̀ɛ̀bò pé, ke bʋʋ láà é wɛ́ɛ́' bha', wò e pe dɔ à gɔ̀n le."
        },
        {
            "numero": 3,
            "texte": "Kɛ́ le wó gùá-mii láà à kun', le wó à maa', le wó à piékɛɛ', le é lo' e kɔifɩɩá le."
        },
        {
            "numero": 4,
            "texte": "É go' bhi, le bʋʋnɛ' ebhà gùá-mii bhɛ́i ke bɔ', kɛ́ le busaan gi-mɛ̀ɛ̀bò láà wó à lekini maa', le wó bhɛ kpɔ' à wunbílí bhà, le wó sɔ̂ɔnwo' à gɔ̀n pànggipànggilé le."
        },
        {
            "numero": 5,
            "texte": "É mɛ̂ɛ yakanàà bɔ', le wó àle zɛ'. É go' bhi, le é zí mɛ̂ɛ kpe ke bɔ', le wó àng kemò maa', le wó zí àng kemò zɛ' le."
        },
        {
            "numero": 6,
            "texte": "Ale' kɛɛii kwɛi láà, ke à gbe' é nuu àbhà wùndɔ̀yóoáá láà, àle lengdo' ya tó à gɔ̀n le. É zí e gbe láà à leng bɔ̀- àng pé àle gi ebhà gielá-mɛ̀ɛ̀ nààlàkáán-á le. E nuu à peà e zʋʋ pé ye: yéè tó kɔɔ óó kɔɔ' gi, wo bhɛɛ yaaà nbhà nɛ́ é àle bhà."
        },
        {
            "numero": 7,
            "texte": "Kɛ́ àbhà nɛ́ láà àle' lo' ke è waa bhi, busaan gi-mɛ̀ɛ̀bò láà wó à pe' wo' wo ké nɛ̀ wo: Kó bʋʋ' gi é, yéè tó mɛ̂ɛ' àbhà kéeá tili, àle nuii lɛ́ɛ. Kwàa à zɛ' wo do, ke àbhà kée é è nù tó kole ko gɔ̀n le."
        },
        {
            "numero": 8,
            "texte": "Wó à pe' kwɛi, wo tó' wo' le wó à kun', le wó à zɛ', le wó à-gèè bili' kʋ́ʋ́lé le."
        },
        {
            "numero": 9,
            "texte": "È tò' kwɛi la ò, e ka gi ye: dɔ̀lɔ̀ng-bʋ̀ʋ̀-mɛ̀ɛ̀ láà, è à kún-à lɔ àlei? Án wɩɩ ka nɛ̀ ma: e nuà, le è busaan gi-mɛ̀ɛ̀ yemò láà àng zɛ, le è mɛ̂ɛ bhɛ́ibò yaa ebhà bʋʋ wunlé le."
        },
        {
            "numero": 10,
            "texte": "-11 Ale kɛɛ le é bɛɛnzɛyèa Aatana-à sɛ́ikwɛ́ gi wo: Gwɛɛ ye' kwíi dɔ-mɛ̀ɛ̀bò' à bili' fɔ́ɔ́lé láà, àle nu' tói kwíi kpùlù kààn-a-gwɛ̀ɛ̀ lekiniyèa le. Sée Gwilinɛ Kpáa kɛɛ-wùn' àleá le. Ko à gàà' sɛ́iinlé, e to lábhili-wùn kpáa lenglèngá ko yáin. Tààn káó à-wʋ̀ʋ̀ pe sɛ́ikwɛ́ gi do bhe è?"
        },
        {
            "numero": 12,
            "texte": "Yesu' bo' àle peá kwɛi, Zuifu-bòà wunmɛ̀ɛ̀bò láà wo à gànnu' do wo: é pian láà à kààn wole wo nɛ̀ le. Ale kɛɛ le wó sɔɔ' à kún-lèè guoà le. Kɛ́ bhaamɛ̀ɛ̀bò' nuu' wo' bhi kpeá yèèèle láà, wó nùù súóà àngle yánwɛ́ɛ́ gɔ̀n, le wó Yesu to' bhi, le wó wo pe ló wo' le. Níisɔ̀ɔ́n bhɔ̀ Wɔlɔm-mɛ̀ɛ̀bòà gwilinɛ Sezaa nɛ̀-yè (Matie 22:15-22; Luki 20:20-26)"
        },
        {
            "numero": 13,
            "texte": "Wó lo', le wó Faliziɛn-bò ni Elɔdi pé-mɛ̀ɛ̀ kemò bɔ' Yesu lià dɔ̀ya, ke wò nù à kún à lekini wʋʋ bhà le."
        },
        {
            "numero": 14,
            "texte": "Wó mɛ̂ɛ' àng bɔ' à pé láà, wó waa' à lià, le wó à pe' à nɛ̀ wo: Kààmɔ, à gàn ké ko yàan ko: mai-wùn pe-mɛ̀ɛ̀' i gá le. Súó àa i kɛɛ mɛnggemɛ̀ngge gɔ̀n. Sée yáá zí kpala mɛnggeà tò tiàànle-wùn gi. È gò' zí àle gi, í Aatana-à zaawɛ́ɛ́ gie mɛ̂ɛ nɛ̀ sii lenglèng tà. À kɛ̀ɛ̀ kwɛiyè láà à gi, ko níisɔ̀ɔ́n bhɔ̀ gwilinɛ Sezaa' é Wɔlɔm láà à nɛ̀-yè ké kɛɛ-wùn-a, tààn lɔ? Kó à bhɔ, tààn koo à bhɔà?"
        },
        {
            "numero": 15,
            "texte": "Kɛ́ Yesu ké to', le é àngbhà gbèyè láà à-yàn ye', le é à yoobɔ' àng gɔ̀n ye: Mɛɛ kɛɛ le ka n gidan kwɛi le? Wò Denie' à bhɔ ziàn níisɔ̀ɔ́n-á láà, kà nu nà à wɛ́ɛ́ doá n nɛ̀, ke án à gaa bhee."
        },
        {
            "numero": 16,
            "texte": "Wó nu' nà à doá, le é àng bhàgilawo' ye: Wáa wunbílí nai ni wáa tɔ́' à tà é? Le wo: Gwilinɛ Sezaa' à gá le."
        },
        {
            "numero": 17,
            "texte": "Wó à pe' kwɛi, le Yesu' wɩɩ' àng nɛ̀ ye: È tò' àleá laá, ke pɔɔn ye' é Sezaa peá, ká à nu Sezaa nɛ̀, ke à ye' é Aatana peá, ká à nu Aatana nɛ̀. Yesu' à yoobɔ' wo' àng gɔ̀n kwɛi láà, à-mài ké àng ni' miniminiyèa. Ga-mɛ̀ɛ̀bò zana-wùn zɔɔlenggbezɔɔ (Matie 22:23-33; Luki 20:27-40)"
        },
        {
            "numero": 18,
            "texte": "É go' bhi, Sadusiɛn-bò' wò wɩɩ ziàn wo: ga-mɛ̀ɛ̀bò wàa zana láà, àng kemò ké nu' Yesu lià, le wó à bhàgilawo' wo:"
        },
        {
            "numero": 19,
            "texte": "Kààmɔ, Moizi ké tɔ́ng dɔ' lii, le é à bɛɛnzɛ' ko nɛ̀ Aatana-à sɛ́ikwɛ́ gi ye: è tò' ke mɛngge' bhi è ga, ke è ebhà nɔ́ng tó, ke nɛ́ àa à gɔ̀n, à-lèè ké à bhà ke à lɔ́ɔ̀' è tóà à zíà, è e dóoà gɛɛn-nɔ̀ng láà à sí, ke è nù nɛ́ kpɔ́ à bhà e dóoà kpɔ́ gi, ke è nù à tɔ́ zana."
        },
        {
            "numero": 20,
            "texte": "À kɛ̀ɛ̀ kwɛiyè láà à gi, wo wɩɩ wo: laànɛ́yáànbhà-mɛ̀ɛ̀ saapiilɛ ke ké nuu bhi. Ang tàkpáè' bo' lê síá, le é ga', ke òo nɛ́ kpɔ́ bhe le."
        },
        {
            "numero": 21,
            "texte": "É go' bhi, le àng piilɛnàà' gɛɛn-nɔ̀ng láà à si', le à lekini' zí ga', ke òo nɛ́ kpɔ́ bhe le. Ang yakanàà lekini pe ké to' à-kɔ̀ɔ̀ do láà à gi."
        },
        {
            "numero": 22,
            "texte": "Le mɛ̂ɛ saapiilɛ láà àng tó' gie' wúnngdo láà à-yì wɛ́ɛ́, le àng ke tɛ́ɛ́n òo tó le. É go' bhi, le nɔ́ngnɛ́ lekini' zí ga' àng tó zíà le."
        },
        {
            "numero": 23,
            "texte": "È tò' kwɛi, ga-mɛ̀ɛ̀bò zana bha- bhɔ̀' la ò, nɔ́ngnɛ́ láà è yaaà bhaamɛ̀ɛ̀ saapiilɛ láà àng-mɛ̀ɛ̀' gɔ̀n, sée ke e gie' àng tó-kwììlé kpunglà le?"
        },
        {
            "numero": 24,
            "texte": "Wó à pe' kwɛi, le Yesu' à yoobɔ' àng gɔ̀n ye: Ka mai-zàà tóyè' gá, le ká wɩ́ɩ́ii kwɛi lɛ́ɛ. Atoosiwo káá Aatana-à sɛ́ikwɛ́-wʋ̀ʋ̀ gima, le káá zí à kɔɔ mɔ̀ɔ̀ à bhà-wùn dɔn le."
        },
        {
            "numero": 25,
            "texte": "Pɔɔn- à kɛɛ ke an àle pe kwɛi, àle ye: ga-mɛ̀ɛ̀bò- zanaà kwee' gi, miɔnbò wàa lê sí-ii, sée nɔ́ngbò wàa gɔnɔ kpɔ́ii. Atoosiwo wo tóà ye Aatana-à kɩ́ɩ́labò' wó lɔngwɛ́ɛ́ gi láà àng nɛ̀."
        },
        {
            "numero": 26,
            "texte": "Kɛ́ bɛɛn' é zɛyèa Moizi-à sɛ́ikwɛ́ gi ga-mɛ̀ɛ̀bò zana-wùn gi láà la ò, káó à-wʋ̀ʋ̀ pe do bhe è? Atoosiwo à bɛɛn ké zɛyèa bhi wo: Aatana ké yaa' lùùlɛɛ-yìlì gi, le é à pe' Moizi nɛ̀ ye: Nle án ka bâa Ablam oo, ni ka bâa Izaaki oo, ni ka bâa Zakɔbu oo, àng tóà Aatana-á le."
        },
        {
            "numero": 27,
            "texte": "À kɛ̀ɛ̀ kwɛiyè láà à gi, Aatana- mɛ̂ɛ yemò' àng tɔ́ pe e leng bhà kwɛi láà, yàani àng yánwɛ́ɛ́ àa à gi ko finibhà koo laá, kɛ́ àngle tó- yáán-mɛ̀ɛ̀bò' àng pé le. Angle ke wàa mɛ̂ɛ' wó gayèa láà àngle bhɛɛ gi. È tò' kwɛi la ò, ke káá góyè-leá mai-zààwɛ́ɛ́ tà dɔ́ɔ́n-á láà wo è? Aatana-à tɔ́ng kpáè (Matie 22:34-40; Luki 10:25-28)"
        },
        {
            "numero": 28,
            "texte": "Aatana-à tɔ́ng dɔ-mɛ̀ɛ̀ do ke' nuu bhi, e Yesu ni Sadusiɛn-bò láà àng ké gbègó-wʋ̀ʋ̀ ma', le é à gaa' ye: Yesu ké à yoobɔyèa àng gɔ̀n sɛ̀a laá, le à leng' zí yɔn' à gi, le é à bhàgilawo' ye: Aatana-à tɔ́ngbò é la ò, à-mɛ̀ɛ̀ lekini' à tó kpáèa le?"
        },
        {
            "numero": 29,
            "texte": "Le Yesu' à yoobɔ' ye: À tó kpáè' bhi, àle ye: Izalae-bò, à gàn- tó ka yàan ka: Ko nɛ Aatana Gwilinɛ lengdo' bhe le."
        },
        {
            "numero": 30,
            "texte": "A-wùn gi, à lɔ̀ɔ̀- ka kɛ̂ɛ bɩ́bɩ́lé, ke ká à-wùn kún ka níiá kelekelele, ke ká ka bháa dɔ à-wùn bhà kɔɔtókɔ̀ɔ̀tó gi, ke à lɔ̀ɔ̀- tó ka zʋʋgɔ̀ɔ̀n-a-wùn tó páipái zigbààngiá."
        },
        {
            "numero": 31,
            "texte": "È gò' àle gi, tɔ́ng ye' è dɔ à ye láà à pé, àle ye: Ka bhá-bhààmɛ̀ɛ̀ lɔ̀ɔ̀- ka kɛ̂ɛ ye ka lekini lɔ̀ɔ̀- ka leng kɛɛ kɔi láà à nɛ̀. Tɔ́ng kpáa bhɛ́i ke àa bhe ke è gie tɔ́ng piilɛ láà àle tà."
        },
        {
            "numero": 32,
            "texte": "Yesu' à pe' kwɛi, le tɔ́ng dɔ-mɛ̀ɛ̀ láà é wɩɩ' à nɛ̀ ye: Wunmɛ̀ɛ̀, í à pe' sɛ̀a. Í à pe' wo' ye: Aatana lengdo' bhe, le à bhɛ́i ke àa bhe àle zìpieta láà, mai' à gá le."
        },
        {
            "numero": 33,
            "texte": "Í à pe' wo' zí ye: à-lèè ké à bhà ke Aatana lɔ̀ɔ̀- mɛ̂ɛ kɛ̂ɛ bɩ́bɩ́lé, ke è tó mɛ̂ɛ zʋʋgɔ̀ɔ̀n-a-wùn tó páipái zigbààngiá, ke mɛ̂ɛ- mɛ̂ɛ bháa dɔ à-wùn bhà kɔɔtókɔ̀ɔ̀tó gi, è gò' bhi ke mɛ̂ɛ bhá-bhààmɛ̀ɛ̀ lɔ̀ɔ̀- zí mɛ̂ɛ kɛ̂ɛ ye mɛ̂ɛ lekini nɛ̀ láà, í à tó pe' sɛ̀a. Atoosiwo à kɛ̀ɛ̀ kwɛi-yè láà àle lé ké gie sáàpɔɔn páipái' wò à dɔ paá, ni sáà suu bhɛ́i páipái' wò à go ziàn láà à tó tà."
        },
        {
            "numero": 34,
            "texte": "Yesu' à gaa' ye: mɛ̂ɛ láà e à yoobɔyèa kwɛi gwílíkaan bhà laá, le é wɩɩ' à nɛ̀ ye: Ile yé tɛng tó wo dɔ̀lèè yè Aatana-à gwilinɛnɛ̀ bhà-yè tà. À ye láà àle zìpieta, mɛnggemɛ̀ngge òo mɔɔ Yesu bhàgila bhɛ́i ke woá koo. Klisi ni Davi (Matie 22:41-46; Luki 20:41-44)"
        },
        {
            "numero": 35,
            "texte": "É nuu ke Yesu ké bhaamɛ̀ɛ̀bò dɔɔii Aatana-kwìì kpáa gi bhi, le é wɩɩ' ye: Aatana-à tɔ́ng dɔ-mɛ̀ɛ̀bò ké wɩɩ ziàn wo: gwilinɛ Davi ginɛ́' Izalae-bò la-mɛ̀ɛ̀ Klisi' wò à-wùn pe láà à gá le."
        },
        {
            "numero": 36,
            "texte": "Mɛɛ kɛɛ le wò à pe kwɛi, sée ke Davi lekini ké à pe' Klisi-wùn gi Waa Zaazaa wʋʋá ye: Aatana Gwilinɛ Kpáa ké à pe' n nɛ gwilinɛ nɛ̀ ye: Bhè yalá n kɔɔ sɛ̀ gi zé, ke í tó bhi kwɛi flúúlé, ke án i yáòbò tó tó i gɛin-sàbháá."
        },
        {
            "numero": 37,
            "texte": "È tò' kwɛi la ò, ke Klisi tò Davi ginɛ́á-kɔ̀ɔ̀' nu' tói lɔ, sée ke Davi leng ké nuu à leeà gwilinɛ le? Leng kùn sɛ̀a tɔ́ng dɔ-mɛ̀ɛ̀bò gɔ̀n-liè (Matie 23:1-36; Luki 20:45-47) Yesu' nuu liang' zɛà láà, bhaamɛ̀ɛ̀ kpe kpáa ké nuu tóló dɔà à wʋʋ bhà, le à lí' nuu sɛɛà àng gi le."
        },
        {
            "numero": 38,
            "texte": "E nuu liè dɔà àng tà ye: Kà ka lekini kún sɛ̀a Aatana-à tɔ́ng dɔ-mɛ̀ɛ̀bò gɔ̀n. Atoosiwo giè pɛ́ɛ pé tɔ̀yang dɔ́ndɔ́nbò gi-yè lɔ̀ɔ̀ ké àng kɛɛ. Wo à pé zí ke mɛnó- bhɛɛ yaa wo bhà, è gò' bhi ke wò wɩ́ɩ́ wo bhà téng kpáa lé-lèèbò gi."
        },
        {
            "numero": 39,
            "texte": "Wò wàà' Aatana-kwìle-lèèbò ni dɔ kɛɛ-lèèbò gi, wò lò yaai yàlèè sɛ̀sɛ̀bò' mɛnó yáán- à kun láà àle gi le."
        },
        {
            "numero": 40,
            "texte": "È gò' zí àle gi, wo gɛɛn-nɔ̀ngbò tàbhɛlɛ, sée ke wo bhài bhɛɛlé dɔ́ndɔ́nbò woii Aatana zì kwɛi do. Wò àle kɛ̀ɛ̀ kwɛi ke wò nù bhɔ' wo bhaamɛ̀ɛ̀bò gi Aatana zòàwùn kɛɛ-mɛ̀ɛ̀bò bhà le. Kɛ́ Aatana- wún do' kpɔ́à àng tà láà, e tóà kɔɔgiègáá. Gɛɛn-nɔ̀ngnɛ́ do' é wɛ́i daa' Aatana gbàa-pɔ̀ɔ̀n gi (Luki 21:1-4)"
        },
        {
            "numero": 41,
            "texte": "Yesu' bo' liangzɛá Aatana-kwìle bhi, le é lo' yalái à kpóló tà le. Wó nuu Aatana gbàa-wɛ̀i daaà pɔɔn' gi láà, à wɛ̂ɛ ké nuu à tà za, le é nuu bhaamɛ̀ɛ̀bò wɛ́i dàà à gi-kɔ̀ɔ̀ súnmagóà le. Wélé-mɛ̀ɛ̀ kemò ké nuu wɛ́i kpákpaa daaà bhi."
        },
        {
            "numero": 42,
            "texte": "Kɛ́ tánmáwɛ́ɛ́ ye' àa mɔɔ wɛ́ɛɛ́ do lefienɛ́ bhà láà, Yesu yéè lɛgaa ke gɛɛn-nɔ̀ngnɛ́ do ke ké à piilɛ daaii bhi."
        },
        {
            "numero": 43,
            "texte": "É à-lèè ye' kwɛi, le é ebhà kàlengbò lee', le é wɩɩ' àng nɛ̀ ye: Án à zɛ ka nɛ̀ sii tà ma: gɛɛn-nɔ̀ngnɛ́ wɛ̀iyè' é, àle' pɔɔn ye' à daayèa bhi láà, à lé ké gie mɛ̂ɛ páipái' wó Aatana gbayèa é àng tó pe tà."
        },
        {
            "numero": 44,
            "texte": "An àle pe kwɛi wún' gi, àle ye: mɛ̂ɛbò láà àngle kɔɔ- àng kán-gwì' tà, le àng bhàwùn àa à ye' bhà láà, wó àle nuyèa Aatana gba-pɔ̀ɔ̀n-a le. Kɛ́ nɔ́ngnɛ́ wɛ̀iyè láà, àle pe pɔɔnnɛ́ ye' ya woo tó à gɔ̀n lígó sɔ̀ɔ́n-á, è àle tó nuyèa do lɛ́ɛ."
        }
    ]
}