1 Yué' bhɔ', le yíkpáá-mɛ̀ɛ̀bòà wunmɛ̀ɛ̀bò ni Zuifu-bòà mɔaagbebò tó páipái' lo' sɔ́nɔ́ gi, le wó Yesu zɛ-wùn yààkébhà kɛɛ', le àng wʋʋ' mɔɔ' le. 2 Wó go' bhi, le wó à yele', le wó lo' nà à gá, le wó à lénu' Wɔlɔm-mɛ̀ɛ̀bò' kúmana kpáè' à yaa' Zuifu-bò wunlé, ke wó nuu à leeà Pɔnsi Pilati láà à nɛ̀ le. Zuda ga-kɔ̀ɔ̀ (Nâakpɔ́ 1:18-19) 3 À kɛ̀ɛ̀ kwɛiyè láà à gi, Zuda' é Yesu lédɔ' pɔɔn nɛ̀ fɔ́ɔ́lé láà, é à gaa' ye: wa à zɛ lɩ́ɩ́á, ke à wunbílí yéè tó à gi laá, le é wún' kɛɛ' láà à sànà' à kun' le. Ale kɛɛ le yíkpáá-mɛ̀ɛ̀bòà wunmɛ̀ɛ̀bò ni mɔaagbebò' wɛ́ipúúwɛ́ɛ́ kuà-yaka' nu' à nɛ̀ Yesu lédɔ saaá láà, é lo' à gói kai, le é wɩɩ' àng nɛ̀ ye: 4 Mɛ̂ɛ' àa wúnyóo kekekèke kɛɛyèa, án à lédɔ' wo' ka nɛ̀, ke wóò à zɛ à-wùn gi láà, má à gànnu tò ma: an wúnyóo lenglèng' kɛɛyèa à gá lɛ́ɛ. Kɛ́ le wó à yoobɔ' à gɔ̀n wo: Ale- dɔ̀ kole ko gɔ̀n mɛ́ɛ́? I tà-wùn' lebhà lɛ́ɛ. 5 Wó à pe' kwɛi, le Zuda' wɛ́ipúúwɛ́ɛ́ láà à tó wɛin' Aatana-kwìì kpáa gi le. É go' bhi, le é e pe ló wo' e leng dun-i bhɛɛ́ɛ́ lé yílí bhà le. 6 Kɛ́ Zuda' bo' lóá, le yíkpáá-mɛ̀ɛ̀bòà wunmɛ̀ɛ̀bò' wɛ́i láà à woo', le wó wɩɩ' wo ké nɛ̀ wo: Àa sɛ̀a, ke kó wɛ́i é àle daa Aatana gbàa-wɛ̀i pé, atoosiwo bhaamɛ̀ɛ̀ níi gó saa' à gá le. 7 Wó bo' à yààkébhà kɛɛá, le wó lo' gbɔ dɔ-mɛ̀ɛ̀à bʋʋ lɔ́i wɛ́i láà à gá, ke wò à tó tɔ́ɔ̀bò bukpɔ́-lèèa le. 8 Wó bʋʋ láà à lɔ́' wo' bhaamɛ̀ɛ̀ níi gòa-wɛ̀ɛ́ɛ́á láà, àle kɛɛ le wó à tɔ́ kpɔ' wo: yuɛn-bòi-lèè le. Sée wó à tɔ́ do' kpɔ' kwɛi láà, àle tuàn à bhà tenglé le. 9 Kɛ́ sée àle to' Aatana wʋʋ léban-mɛ̀ɛ̀ Zelemi' wʋʋ do' pe' lii láà à gi-wùn kɛɛ-kɔ̀ɔ̀a le. Atoosiwo e wɩɩ' ye: Wɛ́ipúúwɛ́ɛ́ kuà-yaka' Izalae-bò' à pe' mɛ̂ɛànnɛ́ sɔ̀ɔ́n-á láà, wó àle si', 10 le wó à nu' gbɔ dɔ-mɛ̀ɛ̀à bʋʋ sɔ̀ɔ́n-á le. Sée Gwilinɛ Kpáa leng' wʋʋ kpɔ' n bhà kɔɔ' gi, àle lɛ́ɛ. Pilati-à Yesu bhàgilawo-kɔ̀ɔ̀ (Maki 15:2-5; Luki 23:3-5; Záàn 18:33-38) 11 Mɛ̂ɛ' wó lo' nà Yesu-á kúmana kpáè zué láà, wó bo' à-wùn léban-á à bhà kwɛi, le kúmana' à bhàgilawo' ye: Ile í Zuifu-bòà gwilinɛá la è? Le Yesu' à yoobɔ' à gɔ̀n ye: I àle peii lɛ́ɛ. 12 Kɛ́ yíkpáá-mɛ̀ɛ̀bòà wunmɛ̀ɛ̀bò ni mɔaagbebò' nuu belebelebò' à naaà à bhà láà, òo àle ke yoobɔ. 13 Pilati' wɩ̀ɩ̀ à nɛ̀ àle gi ye: Wó wún páipái' naaii i bhà láà, yáá à ma' wo la è? 14 Kɛ́ Yesu òo à yoo do lefienɛ́ bɔ à gɔ̀n, le à-mài' Pilati ni' miniminiyèa le. Pilati-à Yesu lénù à zɛ-mɛ̀ɛ̀bò nɛ̀-kɔ̀ɔ̀ (Maki 15:6-15; Luki 23:13-25; Záàn 18:39-19:16) 15 Sée Paki kɛɛ-kwèèi' nuu bhɔà kɔi dolodolo, Zuifu-bò' nuu kààso gi-mɛ̀ɛ̀ do ye' à-wùn peà kúmana nɛ̀, é nùù àle yɔɔà àng nɛ̀ le. 16 Ale' kɛɛii kwɛi téei láà, ke fáli-mii kpáa ke' wó nuu à leeà Balabasi láà, e kààso gi. 17 Zuifu-bò' nuu' wo' banyèa ké tà Yesu zɛ-lìang bhà kwɛpoo à gi láà, Pilati' à pè- àng nɛ̀ àle gi ye: Ká à pé ke mɛ̂ɛ piilɛ é, án à-mɛ̀ɛ̀' yɔɔ ka nɛ̀ Paki é à bhà le? Balabasi, tààn Yesu' wò à lee Klisi é àlele? 18 Pɔɔn- à kɛɛ ke Pilati' àng bhàgilawo' kwɛi láà, àle ye: à gàn ké nuu à yàan ye: wó bhɛ̂ɛgó' yaa' Yesu lé, le wó à lénu' e nɛ̀ le. 19 Pilati ké to' yaa liangzɛ-gwɛ̀ɛ̀ tà bhi, le àbhà nɔ́ng' mɛ̂ɛ bɔ' à nɛ̀ ye: Ka lò', ká à pe à nɛ̀ ka: àle òo daaà wúnsɛ̀ kɛɛ-mɛ̀ɛ̀ láà à zɛ-gwìlì pé, atoosiwo án mia' zɛ' à-wùn gi tenglé gbɛi gi, e gbɔɔn' n tà miniminiyèa. 20 Kɛ́ yíkpáá-mɛ̀ɛ̀bòà wunmɛ̀ɛ̀bò ni mɔaagbebò ké wʋʋ waa' gwiligbá' nuu bhi láà àng gi wo: Kà à pe kúmana nɛ̀ ka: è Balabasi' yɔɔ, ke è Yesu-le zɛ le. 21 À kɛ̀ɛ̀ kwɛiyè láà à gi, kúmana ké àng bhàgila ke wo' zí ye: Mɛ̂ɛ piilɛ é, ká wɩɩ ka: án à-mɛ̀ɛ̀ lekini' yɔɔ ka nɛ̀ le? Le wó à yoobɔ' wo: Kó wɩɩ í Balabasi' yɔɔ le. 22 Le Pilati ye: Ka à pè' kwɛi la ò, le an mɛɛ kɛɛà Yesu' wò à lee Klisi é àleá le? Pilati' à pe' kwɛi, le àng tó' wɩɩ' kiá wɔ̀ɔ̀ɔ̀le do wo: 23 Ale gbaan' è wo mɛ̂ɛ zɛ̀ à bhà-yìlì bhà le. Pilati' à pè- àle gi ye: È mɛɛ-wùn yóo-le kɛɛyèa le? Le wó wɩ́ɩ́ ke wo' zí kpókpóá wo: Kó wɩɩ ko: í à gbaan' wo yílí bhà la ooo! 24 Pilati' à gaa' ye: e wʋʋ àa pɔngge kún-ii, kɛ́ ke àng wɩ́ɩ́-wʋ̀ʋ̀ láà è daa lesósó' woii kpáa gi laá, le é yí si', le é e kɔɔ zulu' gwiligbá láà àng tó yàan bhi, le é wɩɩ' ye: È tò' àleá, ke ka lengdo ka tà-wùn' à gá le, kɛ́ ke nle n kɔɔ àa wúnsɛ̀ kɛɛ-mɛ̀ɛ̀ é à zɛ-wùn gi ka pé àlei oo. 25 Pilati' à pe' kwɛi, le mɛ̂ɛbò láà àng tó' à yoobɔ' wo: Iin' oo! À yuɛn' è wɛin-à láà, à lángga- kole ko kún, ko ni koà náòa le. 26 Pilati' nù- Balabasi yɔɔi àng nɛ̀ àle gi, le é sɔ́yabò yaa' Yesu-le bhà, ke wò à maa sàbhiliwɛ́ɛ́á le. Wó bo', le é zí à lénu' àng nɛ̀, ke wò ló à gbaan-i yílí bhà le. Sɔ́yabò sóósì Yesu bhà-kɔ̀ɔ̀ (Maki 15:16-20; Záàn 19:2-3) 27 Wó lo' nà Yesu-á líe kúmana-à gbúnng zué, le wó sɔ́ya kpulu ye' nuu bhi, àng tó ban' ké tà, le wó kɔnɔ' à zì le. 28 Wó à kɛɛ' kwɛi, le wó gbàà go' à bhà, le wó gbàngzáà tɛ́ɛ́n do daa' à bhà le. 29 É go' bhi, le wó lùùlɛɛ kálá kɛɛ', le wó à yaa' à wun bhà, ke è tó àbhà fánngwɛ́ɛ́á, le wó zí gaawɛ́ɛ́ daa' à kɔɔ sɛ̀ gi, ke è tó à tààlà-yìlìa le. Wó bo', le wó gbaan' zinnáà à nɛ̀ kpóng gi, ke wo sóósí-ii à bhà ziàn wo: Zuifu-bòà gwilinɛ, sii- kɛ̂ɛ i nɛ̀ oo. 30 Wo nuu biín suoà à bhà, le wó nuu gaawɛ́ɛ́ láà à síà, le wò à maa à gá à gwenglé le. 31 Wó bo' sóósíá à bhà kwɛi, le wó gbàbhuu láà à si' à bhà, le wó à lekini pe gbààbò daa dɛ́ɛ wo' à bhà le. Wó bo', le wó lo' nàa à gá, ke wò à gbaan yílí bhà le. Yesu gbààn yílí bhà-yè (Maki 15:21-32; Luki 23:26-43; Záàn 9:17-27) 32 Ang gò pɛ́ɛ yáànbhà-yèa, wo Silɛni-mii do ke' wó nuu à leeà Simon à ta' zaá, le wó daa' à tà, le wó à kun', ke è Yesu zɛ̀ à bhà-yìlì sí à nɛ̀ le. 33 Wó lo', le wó waa' tɔɔn gwenglé-lèè' wò à lee Gɔligota láà à gi le. Wò à pè' Gɔligota, ke wo wɩɩ wo: bhaamɛ̀ɛ̀ wunwɛ́ɛ́-tɔ̀ɔ̀n. 34 Wó bo' waaá nà à gá bhi kwɛi, le wɩ̂ɩ ke' wó nuu wii kɛ́ɛn wíyèa à bhà, ke è nù tó pɔɔn yùà mɛ̂ɛ bhà-yè lò loo lé-pɔ̀ɔ̀n-a láà, wó à dɔ' à biin bhà, ke è nù à mi le. Kɛ́ é bo' à lígaaá, òo wɩ́ɩ́ à mi-wùn bhà. 35 É go' bhi, le sɔ́yabò' Yesu naa' yílí bhà, le wó pɔ́ngti gbaan' à kɔɔ ni à gɛɛnbò tà le. Wó bo', le àbhà gbààbò' wó à si' à bhà láà, wó kpékpé maa' à tà, ke à ye' è tóà mɛ̂ɛ ye' à gɔ̀n, wò à dɔn le. Wó àbhà gbààbò gùlù- kwɛi' wo le. 36 Wó bo', le wó yala' à maagɛ̀n le. 37 Wó à zɛ gɛɛn' pe' láà, à bɛɛn ké nuu zɛyèa kóngpalanɛ́ ke bhà, le wó nuu à naayèa yílí bhà à tà tɛ́nglà wo: Zuifu-bòà gwilinɛ Yesu' é. 38 Wo zí yàà mɛ̂ɛ gɔ̀n zaa bhà-mɛ̀ɛ̀ piilɛ dɔ' Yesu wɛì, le wó àng gbaan' yílí bhà à pé le. Mɛngdo pe yílí ké nuu à kɔɔ sɛ̀ tà, le mɛ̂ɛ dini pe' nuu à kɔɔ kpáná tà le. 39 Yesu' nuu gbaanyèa yílí bhà tée' gi láà, zaa gie-mɛ̀ɛ̀bò tó ké nuu sɔ̂ɔnwoà à gɔ̀n, le wò wo wunbílí mììmii, ke wo à peii wo: 40 Ile-mii' i wɩɩ ye: í Aatana-kwìì kpáa' zé é à wíà, ke í à dɔ dɛ́ɛ wo yáángɛɛn yakaá é la ò, mɛɛ kɛɛ le yáá i lekini la tò le? I tò' zí Aatana gbeá maiá laá, bhè gó i zɛ̀ à bhà-yìlì láà à bhà, ke í yɔɔ tò sée a. 41 A-kɔ̀ɔ̀ do láà à gi, yíkpáá-mɛ̀ɛ̀bòà wunmɛ̀ɛ̀bò ni Aatana-à tɔ́ng dɔ-mɛ̀ɛ̀bò ninà mɔaagbebò tó ké nuu zí sóósíà à bhà, le wò wɩɩ wo: 42 Kà lɛgaa lɛ́ɛ! E nuu mɛ̂ɛ bhɛ́ibò-le laà màà, le àa mɔɔ e lekini-le laá tò la wà! Wo wɩɩ wo: Izalae-bòà gwilinɛ' à gá laá? È gó sée mɛ̂ɛ zɛ̀ à bhà-yìlì láà à bhà, ke è zinná tò a. È àle kɛ̀ɛ̀' kwɛi laá, à-wùn- bhɔ' wo ko gi mai bhà le. 43 Sée à kpɔ́yè' nuu ebhà Aatana' à lé láà, è tò' zí ke à lɔ̀ɔ̀ ké Aatana láà à kɛɛ maiá, è à wolo wún láà à gɔ̀n tò, ke kó à-lèè ye bhee. Òo à pe poo ye: à gbe' eleá la è? 44 Yàà mɛ̂ɛ gɔ̀n zaa bhà-mɛ̀ɛ̀ piilɛ' wó nuu gbaanyèa yílí bhà Yesu pé láà, àng lekini ké nuu sɔ̂ɔnwoà à gɔ̀n à-kɔ̀ɔ̀ do láà à gi. Yesu ga-kɔ̀ɔ̀ (Maki 15:33-41; Luki 23:44-49; Záàn 19:28-30) 45 É si' yáán yàà mɛ̂ɛ gwenglé zué téei bhà, ke è zin nàa yáán seelá gi bhà, gbɛi ké yaa' sɛ́ɛ́ tà lɛnói mɔɔɔle do. 46 Yáán seelá gi lɛ́ɛ́lɛ́ɛ́ yakanàà téei' bhɔ', le Yesu' gbala' kpókpóá ye: Eli, Eli, Lama Sabatani. Wò à pè' Ebɛlɛ-wʋ̀ʋ̀ gi kwɛi, ke wo wɩɩ wo: Éké, n nɛ Aatana, éké, n nɛ Aatana, mɛɛ kɛɛ le í i kɔɔ góyèa n zì kwɛi le? 47 Mɛ̂ɛ' wó nuu dɔɔ bhi, àng kemò ké à wʋʋ láà à ma', le wó wɩɩ' wo: E Eli leeii wà! 48 Wó à pe' kwɛi, le mɛngdo' to', le é lo' fùù do síi bàlàa, le é à sɔɔ' wɩ̂ɩ waanwaanyè ke bhà, le é à yaa' gaawɛ́ɛ́ lé, le é à dɔ' Yesu biin bhà, ke è nù à mi le. 49 Kɛ́ le mɛ̂ɛ paánbò' wɩɩ' wo: Bhè dɔlɔ́ ke kó ko yáán tó, fún ke Eli- nuà à lai è. 50 Wóò wo káá' wo, ke Yesu' gbálá dɛ́ɛ ke wo kpókpóá, le à wàà' yɛn', le é to' à gayèa le. 51 É kɛɛ' kwɛi tée' gi láà, Aatana-kwìì kpáa' nuu péng bhi láà, à gélé-lèè gikààn-i-gbàà ké pee' zué gbaànle bha do láà à bhà. Sée é péé zi do' go' tɛ́ng gi vɛ́ɛ̀ɛ̀le láà, é wàà nà àleá sáalé le. Sɛ́ɛ́ ké zí viin', le gwɛgɔ̀ɔ̀nbò' pee', 52 le bhaamɛ̀ɛ̀ bubò' lépolo', le fɔ́ɔ́-mɛ̀ɛ̀ yemò' nuu Aatana-à zaa tà láà, àng kpe' zana', 53 le wó go' wo bu gi le. Yesu lekini' bo' zanaá dɔ̀ya, le wó sɔɔ' Zelizalɛm-pɛ̀ɛ̀' é Aatana-pɛ̀ɛ̀a láà à yáànbhà, le wó wo leng gie' bhaamɛ̀ɛ̀ kpe kpáalàkpàà nɛ̀ le. 54 Sɛ́ɛ́' viin' wo', ke lábhili-wùnbò- zí kɛ̂ɛ Yesu ga téei láà, kapitɛni ni ebhà sɔ́yabò' wó nuu yaayèa à maagɛ̀n bhi láà, wó à tó-lèè ye' kwɛi, súó ké daa' àng gi miniminiyèa, le wó wɩɩ' wo: Áá, Aatana gbe' nu' tói mɛ̂ɛ é à gá mai lekinilèkiniá la wà! 55 Wó Yesu zɛ' lee' bhà láà, nɔ́ngbò kpe ké nuu bhi zí. Kɛ́ àngle dɔ̀lèè ké nuu à bhà dɔ́ɔ́nnɛ́ keá, le wó nuu à-lèè gaaà le. Nɔ́ngbò do' wó go' Yesu wɛì Galilee lùu gi, ke wó nuu à légièwoà ziàn láà, àngle nuu bhi le. 56 Mali Madala oo, ni Mali ye' é nuu Zaki ni Zozɛfu-nù laúá oo, ni Zebedee gbebò' nuu Yesu wɛì láà àng laú oo, àng tó ké nuu nɔ́ngbò láà àng bhɛɛ gi bhi. Yesu kpɔ̀lèè góyè (Maki 15:42-47; Luki 23:50-56; Záàn 19:38-42) 57 Yáánpa' bhɔ', le Alimatee-mii ke' nuu wélé-mɛ̀ɛ̀a láà é nu' le. Wo nuu à leeà Zozɛfu. À leng ké zí nuu Yesu-à kàlengá. 58 É lò- Pilati pé àle gi, le é bhàiwo' à zì ye: è Yesu-gèè nu e nɛ̀ le. É à pe' kwɛi, le Pilati' wɩɩ' ye: wò à dɔ à gɔ̀n le. 59 -60 Ale' kɛɛii kwɛi láà, ke Zozɛfu' woo à pe fɔ́ɔ́lé ye: wò e leng pe bu kpɔ̀i-yɛ̀ɛ̀ gó gwɛɛ gi. Wó yɛɛ láà à go', à lɔ̀ɔ́ òo woo mɔ́ bhe, le é to' le wó Yesu zɛ láà à wo' le. Zozɛfu' bo' à-gèè síá, le é à daa' fɛ́nggbɛ púú gi, le é lo' à kpɔ̀lèè gói ebhà gwɛɛ-yɛ̀ɛ̀ láà à gi le. É bo', le é gwɛbílí kábháko ke gini', le é à bhuo' yɛɛ láà à lé, le é e pe ló wo' le. 61 Ale' kɛɛii kwɛi, ke Mali Madala ni Mali dini láà wo yaláyèa géng tà bukpɔ́-lèè láà à tée gi. Yesu bu maakɛɛ-kɔ̀ɔ̀ 62 Wó Yesu zɛ' gòlòbhàlóó yáanná-kwèè' gi láà, à pe tàalà' é nuu Zuifu-bòà gòlòbhàlóó lengá láà, yíkpáá-mɛ̀ɛ̀bòà wunmɛ̀ɛ̀bò ni Faliziɛn-bò ké lo' kiá Pilati pé, 63 le wó wɩɩ' à nɛ̀ wo: Gwilinɛ, ko zʋʋ' zana ko: bele pe-mɛ̀ɛ̀ láà é nuu gieà téei, e nuu wɩ́ɩ́à ye: e gà', yáángɛɛn piilɛ' gieà, le e zana à yakanàà-kwèèi le. 64 À kɛ̀ɛ̀ kwɛiyè láà à gi, bhè bhaamɛ̀ɛ̀bò yaa à bu wunlé, ke wò à maakɛɛ flúúlé, ke yáángɛɛn yakanàà láà è bhɔ. Ko àle pe kwɛi, ke àbhà kàlengbò wòo nù ló à-gèè kuan-i, ke wò bele pe bhaamɛ̀ɛ̀ bhɛ́ibò nɛ̀ wo: ya gó' wo gɔɔ̀le, le ya zana le. Atoosiwo wò àle kɛ̀ɛ̀' kwɛi, àle-wʋ̀ʋ̀- bhaamɛ̀ɛ̀ pɛlɛ ye' woà àle gi láà, àle ké tóà yóoá, e gieà à fɔ́ɔ́lé pe-le tà. 65 Wó à pe' kwɛi, le Pilati' wɩɩ' àng nɛ̀ ye: Sɔ́yabò' bhɛ́ lɛ́ɛ. Kà ló nàa àng gá, ke ka kɔɔ- mɔɔà à maakɛɛyè bhà kɔɔ' gi, ká à kɛ̂ɛ à-kɔ̀ɔ̀ bhà. 66 Wó lo', le wó bulé-gwɛ̀ɛ̀ láà à piégɔɔ', ke à gàn- tó àng yàànlé ye: mɛngge àa mɔɔii à lépólóá koo le. Wó bo', le wó zí sɔ́yabò yaa' bu láà à wunlé, ke wò wo yáán tó à bhà le.